9 op de 10 leidinggevenden geloven dat investeren in het welzijn van hun medewerkers hen een concurrentievoordeel oplevert. Dat blijkt uit een grootschalig onderzoek dat vlak voor de COVID-pandemie werd uitgevoerd. Dit klinkt als een veelbelovend resultaat, toch? Maar wanneer dezelfde leidinggevenden werd gevraagd hoe ze in bepaalde situaties zouden handelen, bleek slechts een derde daadwerkelijk het welzijn van hun medewerkers te prioriteren. Er is dus nog veel werk aan de winkel om van ‘talk the talk’ naar ‘walk the walk’ te gaan. In het welzijnsdebat horen we vaak de stem van psychologen of sociologen, maar ook economen kunnen hierin een cruciale rol spelen. Samen met Jan-Emmanuel De Neve van het Wellbeing Research Center verkennen we welzijn vanuit een economisch perspectief.
Het Wellbeing Research Center
Jan-Emmanuel De Neve, Professor Economie, oprichter van het Wellbeing Research Center aan de Universiteit van Oxford en vicepresident van een van de dertig colleges in Oxford, staat aan de voorhoede van de welzijnseconomie. Sinds haar oprichting in 2019 heeft het onderzoekscentrum zich ontwikkeld tot een leidend instituut dat zich richt op empirisch onderzoek naar welzijn op de werkplek, jeugdwelzijn en beleidsvorming. De 15 onderzoekers van het Wellbeing Research Centre werken nauw samen met grote internationale bedrijven zoals Unilever, HSBC en Indeed. Deze partnerships leveren een win-win op: bedrijven dragen bij aan de financiering van onderzoek en delen data, het centrum ondersteunt hen bij het ontwerpen van surveys, experimenteel onderzoek en het ontwikkelen van interventies om het welzijn van medewerkers te verbeteren.
Wat is welzijn op het werk (niet)?
Welzijn wordt vaak verward met geluk, maar professor De Neve benadrukt dat welzijn een breder concept is dat de emotionele en cognitieve ervaringen van medewerkers op hun werk en in hun leven omvat. Welzijn wordt beïnvloed door factoren zoals werk-privébalans, sociale verbindingen en zinvol werk en gaat dus verder dan tevredenheid met werk; het draait ook om een diep gevoel van verbondenheid (sense of belonging) en zingeving.
“Voor HR-professionals is het belangrijk om al deze dimensies goed te begrijpen om gerichte interventies te ontwikkelen die het welzijn van medewerkers kunnen verbeteren”, aldus professor De Neve. “Doorgaans wordt welzijn op de werkvloer benaderd als een reeks geïsoleerde activiteiten zoals een yogasessie of een mindfulness-workshop. Hoewel goedbedoeld, hebben deze initiatieven slechts een tijdelijk effect. De echte uitdaging ligt in het creëren van een geïntegreerd welzijnsbeleid dat niet louter focust op incidentele acties, maar dat welzijn in de kern van de organisatiecultuur verankert.”
Welzijnseconomie uitgelegd
Bedrijven die investeren in het welzijn van hun medewerkers, rapporteren betere financiële prestaties en een hogere bedrijfswaarde. Professor De Neve verduidelijkt: “Welzijnseconomie draait om het idee dat het welzijn van medewerkers rechtstreeks bijdraagt aan de economische prestaties van een bedrijf. Het verschuift hiermee de focus van louter economische groei naar bredere maatstaven van welzijn en biedt een holistisch kader om de productiviteit en betrokkenheid van medewerkers te verbeteren.” De Neve benadrukt de interdisciplinaire aard van de welzijnseconomie, die psychologie, economie en filosofie omvat. Net daarom is welzijnseconomie van essentieel belang voor HR-professionals. Dergelijk holistisch begrip van welzijn kan leiden tot effectievere HR-strategieën. Een van de kernpunten van het onderzoek van het Wellbeing Research Center is de sterke positieve correlatie tussen welzijn op het werk en bedrijfsresultaten. Bedrijven waar werknemers een hoog welzijn rapporteren, presteren financieel beter, met hogere winsten en betere aandelenkoersen.
De impact van welzijn op werkprestaties
Onderzoek toont ook aan dat welzijn op het werk een directe invloed heeft op de kwaliteit van het werk dat medewerkers leveren. De Neve verwijst daarvoor naar een zevenjarige studie van het Wellbeing Research Center met British Telecom. Daarin werden callcenter medewerkers gedurende een lange periode wekelijks gepolst naar hun welzijn. “Deze studie heeft ons in staat gesteld om een causaal verband aan te tonen tussen welzijn en werkprestaties. Door wekelijkse welzijnsmetingen te koppelen aan prestatiegegevens, kon worden aangetoond dat werknemers die zich goed voelden, beter presteerden en langer bij het bedrijf bleven. Ze behaalden betere verkoopcijfers en een hogere klanttevredenheid. Dit effect was nog sterker bij complexere taken waar emotionele en sociale intelligentie nog belangrijker zijn. De studie heeft op die manier bijgedragen tot een beter begrip van hoe welzijn kan leiden tot verbeterde bedrijfsresultaten én heeft de basis gelegd voor verder onderzoek naar causale verbanden tussen welzijn en prestatie.”
Data als stuurmiddel
Dankzij het partnership met Indeed heeft het Wellbeing Research Center het grootste onderzoek ooit naar welzijn op het werk opgezet. Dit onderzoek maakt gebruik van grootschalige data, waaronder crowd-sourced data van Indeed.com. Sinds 2019 verzamelen ze wereldwijd gegevens van miljoenen gebruikers en medewerkers. Deze methode biedt directe inzichten in het welzijn van medewerkers op de werkplek, zonder dat er enquêtes via de interne HR-afdelingen van de betrokken bedrijven aan te pas komen. De resultaten tonen dat er aanzienlijke verschillen zijn inzake welzijn tussen bedrijven, zelfs binnen dezelfde sector én ze identificeren de factoren die het meest bijdragen aan een positief werkklimaat.
Welzijn als voorspeller van financiële prestaties
Uit onderzoek waarbij welzijnsdata van bedrijven gekoppeld werden aan hun financiële resultaten en aandelenprestaties, blijkt dat bedrijven met hogere welzijnsscores wel degelijk betere financiële resultaten en een hogere aandelenwaarde behalen. Met andere woorden, er is een significant verband tussen welzijn op het werk en financiële prestaties van bedrijven. “Welzijn op de werkplek wordt gepositioneerd als een ‘leading indicator’ van financiële prestaties. Dit betekent dat het welzijnsniveau kan voorspellen hoe goed een bedrijf in de toekomst zal presteren, zowel in termen van productiviteit als financiële resultaten. Uiteraard spelen nog andere factoren een rol, maar welzijn ‘leidt’ de weg.”
Bedrijven met hoge welzijnsscores presteren niet alleen beter op de beurs, maar genereren ook hogere winsten. Volgens het document Workplace Wellbeing and Firm Performance zijn bedrijven die investeren in welzijn ook beter gepositioneerd om duurzaam succes te behalen, wat hen in staat stelt om op lange termijn te floreren.
COVID-19 heeft de aandacht voor welzijn op de werkplek vergroot, mede door de toenemende krapte op de arbeidsmarkt en de uitdaging om talent aan te trekken en te behouden. Uit het onderzoek blijkt dat bedrijven die vóór COVID-19 al hoge welzijnsniveaus rapporteerden, beter presteerden tijdens én na de pandemie. De Neve: “Dit inzicht kan HR-professionals helpen om het belang van welzijn nog beter te verdedigen aan de top van hun organisatie.”
De rol van HR: van facilitator naar strategisch partner
“HR speelt een cruciale rol in het bevorderen en implementeren van welzijnsstrategieën binnen organisaties. Het is van belang dat HR-professionals ervoor zorgen dat welzijnsbeleid niet slechts een verzameling losse initiatieven blijft, maar dat het diep verweven is met de bedrijfscultuur. Zo kan HR ervoor zorgen dat leiderschap welzijn waardeert, en kunnen ze structuren en processen opstellen die het welzijn van medewerkers ondersteunen. HR-professionals kunnen helpen bij het ontwerpen van enquêtes om welzijn te meten, ze kunnen analyses uitvoeren om de drijfveren van welzijn te identificeren en interventies te implementeren die gericht zijn op het verbeteren van het welzijn.” Professor De Neve benadrukt het belang van een duidelijke conceptualisering van welzijn, waarbij een onderscheid gemaakt wordt tussen drijfveren (zoals werk-privébalans en flexibiliteit) en uitkomstvariabelen (zoals jobtevredenheid). Dit inzicht kan HR-managers helpen om hun strategieën beter te richten en te optimaliseren voor maximale impact op welzijn en bedrijfsresultaten.
Welzijn is een doorlopend proces
De toekomst van het Wellbeing Research Center en welzijnseconomie ziet er veelbelovend uit. Het centrum zich verder in voor beleidsbeïnvloeding om welzijn centraal te stellen in bedrijfs- en overheidsbeleid. Daarnaast zal het zich de komende jaren ook meer richten op het verder ontwikkelen en evalueren van interventies om welzijn te verbeteren.
“Het meten van welzijn is slechts de eerste stap, de volgende stap is het ontwikkelen van effectieve interventies,” legt De Neve uit. Een belangrijk document van het Wellbeing Research Center is het Work Wellbeing Playbook, gebaseerd op een meta-analyse van 3.800 studies, waarin de meest effectieve interventies worden beschreven. “Het is noodzakelijk dat bedrijven blijven investeren in welzijn om concurrentieel te blijven. Daarnaast is het ook belangrijk om welzijnsinterventies continu te evalueren en aan te passen op basis van veranderende omstandigheden en feedback van medewerkers. Welzijn is geen eenmalige inspanning, maar een doorlopend proces dat voortdurend aandacht én aanpassing vereist.”
Welzijnseconomie is de kern van duurzame bedrijfsvoering
Met de toenemende automatisering en de verschuiving naar servicegericht en creatief werk, wordt welzijn op de werkvloer nog belangrijker. Sociale en emotionele intelligentie zullen in de toekomst van cruciaal belang zijn voor werkprestaties, en welzijn speelt een grote rol in het activeren van deze vaardigheden. Het werk van Jan-Emmanuel De Neve en het Wellbeing Research Center kan in dat opzicht niet genoeg benadrukt worden. Door te investeren in het welzijn van medewerkers, kunnen bedrijven niet alleen de kwaliteit van werk en tevredenheid van hun medewerkers verbeteren, maar ook de financiële prestaties versterken. Volgens De Neve vormt de welzijnseconomie de kern van duurzame bedrijfsvoering en is het onmisbaar voor bedrijven die een productieve en gelukkige werkomgeving willen creëren en hun concurrentievermogen en productiviteit willen versterken.
6 tips voor een geïntegreerd welzijnsbeleid
- Definieer en meet welzijn: Welzijn op de werkplek moet duidelijk worden gedefinieerd en gemeten om effectieve strategieën te kunnen ontwikkelen. Gebruik evidence-based methoden, zoals voorgesteld in het Measuring Workplace Wellbeing document, om de juiste surveys en metingen te implementeren die zowel de drijfveren van welzijn als de uiteindelijke uitkomsten vastleggen.
- Welzijn op de werkplek heeft een directe invloed op de kwaliteit van werk, vooral bij taken die sociale en emotionele intelligentie vereisen.
- Investeer in welzijn voor betere financiële resultaten, hogere productiviteit en een verbeterde retentie van talent.
- Het belang van welzijn zal naar verwachting nog meer toenemen, omdat de werkomgeving steeds complexer en veeleisender wordt. HR kan zich hierop voorbereiden door welzijn centraal te stellen in haar strategische planning.
- Gebruik onderzoeksdata voor strategisch beleid: HR kan de rol van strategische partner opnemen door gebruik te maken van onderzoeksdata uit de welzijnseconomie om haar beleid mee te onderbouwen.
- Blijf welzijnsinitiatieven regelmatig evalueren en aanpassen op basis van veranderende omstandigheden en feedback van medewerkers. Dit zorgt ervoor dat welzijnsprogramma’s relevant en effectief blijven, wat essentieel is voor het langetermijnsucces van de organisatie.
Meer lezen?
Op zoek naar meer onderzoek over de impact van welzijn op het werk en effectieve strategieën om welzijn te bevorderen? We raden onderstaande boeken en publicaties aan:
Workplace Wellbeing and Firm Performance:
Dit document omvat praktische aanbevelingen en concrete voorbeelden van succesvolle interventies. Het kan jou als HR-professional helpen bij het kiezen van effectieve welzijnsstrategieën.
Measuring Workplace Wellbeing:
Download deze whitepaper met een praktische aanpak voor het meten van welzijn via vier kernvragen.
World Wellbeing Movement Playbook:
Dit playbook biedt een overzicht van succesvolle welzijnsinterventies, gebaseerd op meta-analyses van duizenden studies.
Why Workplace Wellbeing Matters: The Science Behind Employee Happiness and Organizational Performance
Jan-Emmanuel De Neve schreef ook een boek over hoe werk ons leven beïnvloedt, hoe welzijn varieert per medewerker, bedrijf en regio en hoe het verbeteren van het welzijn van medewerkers kan bijdragen tot productiviteit, retentie en betere financiële prestaties voor bedrijven.
