Duurzaam HR-beleid gaat verder dan welzijn, mobiliteit en maatschappelijk verantwoord ondernemen. Ook de manier waarop organisaties hun werkplekken inrichten en technologie ter beschikking stellen, verdient aandacht. In aanloop naar International Repair Day op 17 oktober pleit Sharp voor een kritischer blik op onze vervangingscultuur.
Een nieuwe medewerker, een nieuwe laptop. Een leasecontract dat afloopt, een nieuw toestel. Een printer die boekhoudkundig is afgeschreven, een vervangingsorder. In veel organisaties wordt technologie volgens vaste cycli vervangen, ook wanneer die technisch nog perfect functioneert.
Dat lijkt op het eerste gezicht vooral een kwestie voor IT, aankoop of facility management. Maar wie duurzaam HR-beleid ernstig neemt, kan moeilijk voorbijgaan aan de ecologische impact van de werkplek en de gewoontes die daarmee samenhangen.
Naar aanleiding van International E-Waste Day op 14 oktober en International Repair Day op 17 oktober stelt technologiebedrijf Sharp die vervangingscultuur ter discussie. Want waarom zouden organisaties investeren in het terugdringen van hun grondstoffenverbruik, terwijl ze tegelijkertijd goed functionerende apparatuur vervangen?
Een contract is geen houdbaarheidsdatum
Volgens Sharp zegt de leeftijd van een toestel op zichzelf weinig over de werkelijke levensduur. Veel relevanter zijn de technische staat, het onderhoud, het energieverbruik en de vraag of het toestel nog aansluit bij de behoeften van de gebruiker.
“Een contract is geen houdbaarheidsdatum. Als technologie nog betrouwbaar en efficiënt doet waarvoor ze bedoeld is, is er geen reden om ze automatisch te vervangen“, stelt Marco van Vliet, Product Manager Office Solutions bij Sharp Benelux.
Het bedrijf biedt inmiddels onderhoudscontracten tot zeven à acht jaar aan. Apparaten die na een leaseperiode nog in goede staat zijn, kunnen worden opgeknapt en opnieuw ingezet. Vorig jaar werd 3,5% van de printers van Sharp als refurbished model verkocht.
Langer gebruiken is overigens niet per definitie duurzamer. Nieuwere apparatuur kan energiezuiniger en beter beveiligd zijn. Een verantwoord vervangingsbeleid houdt rekening met de volledige levenscyclus van een toestel.
Duurzaam HR-beleid begint ook bij de werkplek
Wanneer organisaties spreken over duurzaam HR-beleid, gaat de aandacht doorgaans naar duurzame inzetbaarheid, welzijn, inclusie, mobiliteit en toekomstgerichte loopbanen. De ecologische voetafdruk van de dagelijkse werkomgeving komt minder nadrukkelijk aan bod.
Nochtans raakt die rechtstreeks aan de manier waarop organisaties werken. Welke apparatuur krijgt een nieuwe medewerker? Wat gebeurt er met laptops en smartphones wanneer iemand uit dienst gaat? Kunnen toestellen intern worden herverdeeld? En hoe worden medewerkers betrokken bij de duurzaamheidsambities van hun werkgever?
HR beslist daar zelden alleen over, maar kan wel mee richting geven aan het beleid. Zeker wanneer duurzaamheid deel uitmaakt van de werkgeversbelofte en de organisatiecultuur.
Daarbij speelt ook de perceptie van medewerkers een rol. Nieuwe technologie wordt soms geassocieerd met waardering, status en goed werkgeverschap. Een refurbished laptop kan technisch even goed functioneren, maar toch anders worden ervaren. Circulair werken vraagt daarom ook aandacht voor communicatie, verwachtingen en gewoontes.
Van duurzaamheidsambitie naar dagelijkse praktijk
Sharp pleit ervoor om bij de aankoop en het gebruik van technologie verder te kijken dan de aanschafprijs en de contractduur. Hoe lang kan een toestel mee? Kan het worden hersteld? Blijft het veilig en efficiënt? En wat gebeurt ermee wanneer het niet langer nodig is?
Dat sluit aan bij de principes van de circulaire economie, waarin producten en materialen zo lang mogelijk waarde behouden.
Voor HR biedt International Repair Day een concrete aanleiding om samen met IT, aankoop en facility management het eigen werkplekbeleid te evalueren. Duurzaam HR-beleid krijgt immers ook vorm in de manier waarop organisaties hun middelen beheren, medewerkers betrekken en duurzame keuzes verankeren in de dagelijkse werking.
Een circulaire werkplek is daarmee een tastbare toepassing van duurzaam werkgeverschap.
