Hervorming studentenarbeid leidt niet tot meer gewerkte dagen, in tegendeel
De grens voor studentenarbeid werd vorig jaar verhoogd tot 650 uur per jaar. Hoewel driekwart van de bevraagde studenten op de hoogte is van deze nieuwe regelgeving, vertaalt dit zich niet direct in meer gepresteerde uren op de werkvloer. Er is zelfs een opvallende trendbreuk: studenten werkten het afgelopen jaar gemiddeld 9 dagen minder dan het jaar daarvoor, namelijk 64 dagen in plaats van 73 dagen. Dit blijkt uit de 23e jaarlijkse studentenstudie van hr-dienstverlener Randstad, een grootschalige bevraging bij 1.000 studenten.
De verhoging van het studentenquotum naar 650 uur per jaar heeft amper een impact. Dat stelde het Federaal Planbureau al, en wordt nu bevestigd door de nieuwe studentenstudie van Randstad. Hoewel driekwart van de studenten (75%) perfect op de hoogte is van de nieuwe 650-urengrens, geeft een opvallende meerderheid van 63% aan dat ze absoluut niet van plan zijn om meer uren te presteren. Dat is een verdubbeling vergeleken met vorig jaar toen 31% aangaf niet meer uren te willen kloppen.
Dat weerspiegelt zich ook in de feitelijke prestaties op de werkvloer: studenten geven aan gemiddeld 64 dagen per jaar te werken, tegenover 73 dagen het jaar voordien. De mediaan zakte met tien dagen tegenover vorig jaar en strandde op veertig dagen. Ook de verhoogde fiscale grenzen laten de jongeren koud: bijna driekwart van de studenten (73%) maakt zich geen zorgen over het overschrijden van de inkomensgrens om fiscaal ten laste van de ouders te blijven.
“De overheid heeft de poort naar 650 uur wijd opengezet, maar de student wandelt er vooralsnog niet massaal doorheen. Studenten werken door de flexibele wetgeving weliswaar vaker deeltijds en verspreid over het jaar, maar het lijkt erop dat het totale uurvolume per student niet toeneemt. Dat wijst erop dat de rek er bij veel studenten uit is en de grens van wat combineerbaar is met de studies bereikt lijkt te zijn.”
Wim Van der Linden, woordvoerder van Randstad.
‘always-on’-mentaliteit
Studenten presteren misschien niet aanzienlijk meer uren in totaliteit, maar ze spreiden hun werk wel steeds vaker uit over het hele jaar. Deze ‘always on’-mentaliteit zorgt ervoor dat grenzen vervagen: intussen geeft ongeveer één op de drie jobstudenten (32%) aan dat ze geregeld blijven doorwerken tijdens de blok of de examenperiode. Het mag dan ook niet verbazen dat vrijwel eenzelfde aantal jongeren (30%) aangeeft dat studentenarbeid een negatieve invloed had op hun studieprestaties.
Nog verontrustender is echter de rol van de werkgevers binnen de huidige, krappe arbeidsmarkt. Zij deinzen er niet voor terug om de studenten actief weg te plukken uit de aula of de klas. Meer dan de helft van de jobstudenten (55%) kreeg van een werkgever de expliciete vraag om te komen werken tijdens de lesuren. Wanneer jongeren effectief op die lokroep ingaan, ziet driekwart (75%) zich genoodzaakt om daadwerkelijk lessen over te slaan. Liefst 21% van de respondenten spijbelt op die manier zelfs meerdere keren per week voor een werkshift.
salaris boven ervaring
De drijfveer achter het studentenwerk is overduidelijk financieel: de helft van de respondenten nam een job aan puur om de stijgende levensduurte op te vangen. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat het te verdienen salaris de absolute prioriteit is bij de keuze van een job, terwijl ‘ervaring opdoen’ pas op een vijfde plaats strandt. Toch vloeit dat zuurverdiende geld amper naar de studiekosten of het ondersteunen van het gezinsbudget. Wanneer alle inkomsten worden herleid tot een referentiebedrag van 1.000 euro, gaat er gezamenlijk slechts 8% naar studies en gezin.
De Belgische jongere werkt dus vooral om de directe levensstijl te financieren. Deze sterke focus op verloning overschaduwt echter de langetermijnvisie op hun prille carrière. Doordat het loonstrookje op de korte termijn prioritair is, kiest momenteel nog maar de helft (49%) voor een studierelevante studentenjob. Een lichte daling ten opzichte van vorig jaar (54%).
“Door louter voor de best betalende optie te kiezen, laten studenten cruciale kansen liggen om via hun studentenjob nuttige, toekomstgerichte expertise op te bouwen. Hierdoor missen ze een belangrijke troef die hen later een serieuze voorsprong kan geven op de arbeidsmarkt, na hun studies”, besluit Wim Van der Linden.
