Met gemiddeld 61 minuten woon-werkverkeer per dag overschrijden Belgische werknemers voor het eerst hun eigen tolerantiegrens.
Belgische werknemers spenderen voor het eerst meer dan een uur per dag aan woon-werkverkeer. Met gemiddeld 61 minuten per dag blijft België daarmee Europees koploper én overschrijdt het de grens die werknemers zelf nog aanvaardbaar vinden. Toch beschouwt slechts een derde van de werknemers die tijd als verloren werktijd. Er zijn verschillen; onder meer tussen mannen en vrouwen, zo blijkt uit het internationale onderzoek van HR-specialist SD Worx bij 16.000 werknemers in 15 Europese landen en het VK, onder wie meer dan 1.000 in België.
België blijft de duidelijkste uitschieter op het vlak van woon-werkverkeer. Belgische werknemers rapporteren gemiddeld 61 minuten woon-werkverkeer per dag, het hoogste cijfer van de 16 onderzochte landen en duidelijk boven het internationale gemiddelde van 48 minuten per dag. Daarbij blijft België ook voor op landen als Zweden (57 minuten) en Ierland (56 minuten), waar de gemiddelde pendeltijd net onder het uur uitkomt. Slovenië en Italië zitten aan de andere kant van het spectrum; daar bedraagt de pendeltijd bijna de helft met resp. 32 minuten en 35 minuten.
Een deel van de verklaring ligt bij de ‘toppendelaars’: 13% van de Belgische werknemers pendelt twee uur of meer per dag, het hoogste aandeel van alle onderzochte landen en duidelijk boven het internationale gemiddelde van 8%. Servië, Roemenië en Ierland zitten op de hielen, met resp. 12%, 11% en 11%. Ook Zweden (10%) en het Verenigd Koninkrijk (9%) scoren hoger dan gemiddeld. Aan het andere uiterste: in Italië en Slovenië is het percentage toppendelaars niet hoger dan 3%.
België behoort ook tot de landen met het hoogste aandeel werknemers die lange afstanden afleggen voor het werk. Zo heeft België met 14% één van de grootste groepen werknemers die meer dan 120 kilometer pendelen, net na Nederland (15%). Zweden volgt op de derde plaats met 10%.
Tolerantiegrens is bereikt; een op drie ziet het als verloren werktijd
De pendel zit gemiddeld al boven de tolerantiegrens van wat werknemers aanvaardbaar vinden. Werknemers geven gemiddeld 57 minuten per dag aan als maximaal aanvaardbare pendeltijd, terwijl het gemiddelde over de onderzochte landen 62 minuten per dag (heen en terug) bedraagt.
Opvallend is dat die hoge pendeltijd zich niet vertaalt in een uitzonderlijk hoge pendelklacht. 34% van de Belgische werknemers zegt dat woon-werkverkeer hen significant werktijd kost, wat nauwelijks meer is dan het gemiddelde over de onderzochte landen van 32%. Tegelijk is er ook een grote groep die dit niet zo ervaart (41%). Dat maakt het verhaal genuanceerd.
Lange pendeltijd leidt niet automatisch tot meer vraag naar thuiswerk
België heeft geen hoger aandeel werknemers die niet (regelmatig) pendelen. België scoort gemiddeld (14%). Landen als de UK (20%), Spanje (19%), Zweden en Polen (met elk 18%) kennen een hoger aandeel van werknemers zonder regelmatig pendelpatroon. Andere landen hebben een laag percentage dat niet (regelmatig) pendelt: Slovenië (8%), Duitsland (9%), Roemenië (11%) en Frankrijk (12%).
Ondanks de langste gemiddelde pendeltijd is de vraag naar meer thuiswerk er niet groter dan elders in Europa: 32% van de Belgische werknemers vraagt om meer van thuis te werken, minder dan het internationale gemiddelde.
“De kaap van één uur is meer dan een symbolische grens. België blijft Europees pendelkampioen en overschrijdt nu ook de grens die werknemers zelf nog aanvaardbaar vinden. Toch lijkt de Belg lange reistijden grotendeels te hebben aanvaard als onderdeel van het werk. Achter dat gemiddelde schuilen wel grote verschillen: mannen pendelen aanzienlijk langer dan vrouwen, terwijl vrouwen vaker aangeven nood te hebben aan bijkomende thuiswerkmogelijkheden. Werkgevers doen er goed aan rekening te houden met die uiteenlopende verwachtingen.”
Veerle Michiels, mobiliteitsexpert SD Worx
Verschillen
Tussen werknemersgroepen zijn er duidelijke verschillen. Zo zijn mannen langer onderweg naar het werk dan vrouwen, nl. 65 minuten t.o.v. 56 minuten. Er zijn dubbel zoveel mannen (23%) dan vrouwen (12%) met meer dan 100km woon-werkverkeer per dag. In vergelijking met mannen wonen vrouwen dichter bij het werk, hebben zij gemiddeld een kortere pendeltijd en kennen ze een lagere limiet van aanvaardbare pendeltijd (47 minuten versus 67 minuten per dag voor mannen). Er is een hoger aandeel Belgische vrouwen die meer van thuis uit willen werken (35%) dan mannen (28%).
Werknemers in organisaties met meer dan 1.000 medewerkers rapporteren gemiddeld een langere pendeltijd (69 min per dag) dan werknemers in kleinere organisaties van minder dan 100 werknemers (53 minuten). Ook voltijdse werknemers en bepaalde functieprofielen zoals middle managers of senior specialisten hebben vaker een langere pendel.
Ook de beschikbare alternatieven spelen een rol. Bijna de helft van de Belgische werknemers (46%) vindt dat er voldoende pendelopties zijn, al ligt dit onder het internationale gemiddelde van 54%. Een op de drie is het daar niet mee eens, met nauwelijks verschil tussen vrouwen (28%) en mannen (30%). Vooral het openbaar vervoer blijft een aandachtspunt: 25% van de vrouwen en 28% van de mannen vindt het openbaar vervoer handig, betrouwbaar en gemakkelijk bereikbaar; lager dan het Europees gemiddelde van 36% bij de onderzochte landen. 51% van de mannen is het er ook niet mee eens, t.o.v. 46% van de vrouwen.
“Terug naar school is voor velen ook terug naar werk, met meer woon-werkverkeer op onze wegen. Mobiliteit is vandaag meer dan een manier om zich te verplaatsen. Werknemers hebben uiteenlopende verwachtingen naargelang hun functie, woonplaats en levensfase. Werkgevers die slim omgaan met hybride werk, flexibele uurroosters en vervoerskeuzes kunnen een belangrijk verschil maken in hun aantrekkelijkheid op de arbeidsmarkt. Die keuzevrijheid wordt ook beleidsmatig belangrijker. Het mobiliteitsbudget kan werknemers meer ruimte geven om, waar mogelijk, hun bedrijfswagen of recht daarop in te ruilen voor duurzamere of beter passende mobiliteitsoplossingen”.
Veerle Michiels, mobiliteitsexpert SD Worx
Over het onderzoek
Het onderzoek werd tussen 27 januari en 20 februari 2026 uitgevoerd in 16 Europese landen: België, Duitsland, Finland, Frankrijk, Ierland, Italië, Kroatië, Nederland, Noorwegen, Polen, Roemenië, Servië, Slovenië, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en Zweden door het SD Worx Research Institute. In totaal werden 5.936 HR-beslissingsnemers en 16.500 werknemers bevraagd. De resultaten geven een representatief beeld van de arbeidsmarkt in elk land. In België werden 1.000 werknemers bevraagd, waarvan de maximale foutmarge 3,02% voor deze steekproef bedraagt (betrouwbaarheidsinterval 95%).
