Ze zijn bereid hulp te zoeken, maar weten vaak niet waar ze terechtkunnen. 80% van de Belgische werknemers zou gebruikmaken van een programma ter ondersteuning van hun mentale gezondheid als hun werkgever dat zou aanbieden. Toch botsen werknemers die hulp nodig hebben nog op verschillende drempels: 21% weet niet of hun werkgever dergelijke ondersteuning aanbiedt, 45% weet niet hoe ze er toegang toe krijgen en 48% praat liever niet over psychologische problemen. Naar aanleiding van World Mental Health Day op zaterdag 10 oktober belicht AXA Verzekeringen de kloof tussen de behoefte aan mentale ondersteuning en het daadwerkelijke gebruik ervan. De cijfers tonen aan dat er nog werk aan de winkel is om bestaande oplossingen beter bekend en toegankelijk te maken en werknemers aan te moedigen er tijdig en preventief gebruik van te maken. Daarbij is een rol weggelegd voor werkgevers, zorgprofessionals, overheden en verzekeraars.
Naar aanleiding van World Mental Health Day brengt AXA de resultaten van het Mind Health Report 2026 over mentaal welzijn op het werk opnieuw onder de aandacht. Het rapport belicht het belang van ondersteuning en preventie. De werkplek vormt immers een paradox: mentale gezondheidsproblemen kunnen er tot uiting komen, maar tegelijk is het ook een omgeving waar hulp en ondersteuning kunnen worden geboden. Net daardoor kan de werkvloer een belangrijke rol spelen in zowel ondersteuning als preventie.
Vooral jonge werknemers zijn kwetsbaar
De resultaten bevestigen dat niet alle werknemers in dezelfde mate met mentale gezondheidsproblemen worden geconfronteerd. Vooral jonge werknemers blijken kwetsbaar. Van de 18- tot 34-jarigen was 44% in de afgelopen 12 maanden met ziekteverlof wegens mentale of psychologische problemen, tegenover 31% van alle ondervraagde werknemers.
Tegelijk blijkt uit het onderzoek dat jonge werknemers zich op het werk meer gesteund voelen. Dat suggereert dat een grotere kwetsbaarheid ook gepaard kan gaan met meer openheid voor ondersteuning.
Mentale gezondheid blijft moeilijk bespreekbaar op het werk
Ondanks de groeiende aandacht voor mentale gezondheid blijft het voor veel werknemers moeilijk om er op het werk over te praten. 41% van de werknemers aarzelt om hun mentale gezondheid te bespreken uit angst om beoordeeld te worden.
Bovendien ervaart slechts iets meer dan de helft van de werknemers de bedrijfscultuur als open voor thema’s rond mentale gezondheid (54%) en als ondersteunend (53%). Slechts de helft (50%) vindt dat de bedrijfscultuur gesprekken over mentale gezondheid bevordert. Dat betekent dat ongeveer één op de twee werknemers de werkomgeving nog altijd onvoldoende open of ondersteunend vindt om mentale gezondheid vrijuit te bespreken.
Ondersteuningsopties nog onvoldoende bekend en stigma blijft een drempel
Hoewel praten over mentale gezondheid moeilijk blijft, is de behoefte aan meer ondersteuning duidelijk. 80% van de werknemers zou gebruikmaken van programma’s of diensten rond mentale gezondheid als hun werkgever die zou aanbieden.
Tussen het aanbod en het daadwerkelijke gebruik ervan liggen echter nog verschillende drempels. Zo weet 45% van de werknemers niet hoe ze toegang krijgen tot de beschikbare ondersteuning, diensten of hulp.
Ook werknemers die weten welke ondersteuning hun werkgever aanbiedt en hoe ze er gebruik van kunnen maken, ervaren nog obstakels. De belangrijkste zijn tijdgebrek (31%), angst voor negatieve reacties (29%) en vrees voor gevolgen voor hun verdere carrière (27%).
Ook professor Lode Godderis, CEO van IDEWE en professor arbeidsgeneeskunde aan de KU Leuven, wijst op het hardnekkige stigma: “Hoewel we gemakkelijker praten over hoe we ons voelen, blijft er bij depressie, angst en andere mentale gezondheidsproblemen toch nog vrees bestaan voor negatieve reacties. Mensen hebben vooral het gevoel dat collega’s en leidinggevenden het als een vorm van zwakte zullen beschouwen wanneer ze vertellen dat ze het moeilijk hebben.”
Managers en zelfstandigen staan sterk onder druk
Binnen de beroepsbevolking zijn er bepaalde groepen die meer druk ervaren. Dat geldt onder meer voor managers, die naast hun eigen verantwoordelijkheden ook instaan voor de begeleiding van hun team, en voor zelfstandigen.
Zo geeft 39% van de managers aan dat hun professionele verantwoordelijkheden een negatieve impact hebben op hun mentale gezondheid. Tot hun belangrijkste uitdagingen behoren het vinden van een evenwicht tussen de behoeften van hun team en de druk vanuit de organisatie (31%), omgaan met conflicten of interpersoonlijke problemen (30%) en moeilijke gesprekken voeren, bijvoorbeeld over prestaties of feedback (29%).
Ook zelfstandigen blijken kwetsbaar: 52% vindt het moeilijk om prioriteit te geven aan het eigen mentale welzijn. Bij zelfstandigen die alleen werken, loopt dat aandeel op tot 62%.
De rol van verzekeraars evolueert: van bescherming naar preventie
De toenemende aandacht voor mentale gezondheid op het werk doet ook de rol van verzekeraars evolueren. Naast bescherming en ondersteuning bij re-integratie komt er steeds meer aandacht voor preventie en voor laagdrempelige toegang tot informatie, hulpmiddelen en ondersteuning, liefst meteen bij de eerste signalen.
AXA wil die evolutie mee ondersteunen: bescherming bieden wanneer problemen zich voordoen, maar ook vroeger inzetten op preventie.
“Preventie moet een individuele reflex worden die even vanzelfsprekend is als de aandacht die we geleidelijk aan onze lichamelijke gezondheid zijn gaan besteden”, zegt Céline Dupont, Chief Life & Health Officer bij AXA Belgium.
Als onderdeel van een breder ecosysteem van zorg- en gezondheidsprofessionals kunnen verzekeraars werkgevers juist helpen om met preventieve hulpmiddelen het mentale welzijn van hun werknemers te ondersteunen. Preventie is immers een gedeelde verantwoordelijkheid van werknemers, werkgevers, zorgverleners, verzekeraars en overheden.
Methodologie – IPSOS-studie voor AXA, uitgevoerd bij 19.000 volwassenen, onder wie 1.000 Belgen van 18 tot 75 jaar, in 18 landen in Europa, Amerika en Azië, van 12 januari 2026 tot 16 februari 2026.
