Wat mij na het gesprek over zinvol werk het meest bijblijft, is hoe concreet het wordt zodra je het vanuit werkgeverschap bekijkt. Zinvol werk vraagt geen grootse theorie. Het vraagt werk dat beter ontworpen is. Werk mag richting geven, energie brengen en mensen verbinden. Het wordt pas echt waardevol wanneer mensen genoeg grip en context krijgen om hun werk goed te doen.
We verwachten veel van werk. Het moet inkomen geven, groei mogelijk maken, plezier brengen en liefst ook iets zeggen over wie iemand is. Ik begrijp die beweging. Niemand wil terug naar werk als puur moeten. Tegelijk vraagt die evolutie eerlijkheid van werkgevers. Nathan Van Camp herinnerde ons eraan dat werk eeuwenlang vooral draaide rond levensonderhoud. Vandaag hangt er meer betekenis aan vast. Dat maakt werk rijker, maar ook gevoeliger. Wanneer een job niet meer iets is wat je doet, maar iets wat je bent, krijgt elke evaluatie, taak en botsing extra gewicht.
Net daarom vind ik dat werkgevers hun rol scherp moeten zien. We hoeven mensen geen volledig levensdoel te beloven. We kunnen wel zorgen dat hun werk goed georganiseerd is, dat ze begrijpen waarom hun bijdrage telt en dat hun tijd niet verdwijnt in ruis. Dat is minder groots dan purpose op een slide, maar veel waardevoller in de dagelijkse praktijk.
Werk met gewicht
In de zorg werd die spanning meteen tastbaar. Sophia Peeters schetste hoe mensen starten vanuit goesting om te zorgen en verschil te maken. In de praktijk komen daar ook tijd, middelen, patiënten, familieleden en hoge verwachtingen bij. Dan ontstaat morele stress. Dat is de spanning tussen de zorg die iemand wil geven en wat op dat moment haalbaar is. Wie dat ernstig neemt, kijkt niet alleen naar motivatie of veerkracht, maar ook naar de manier waarop werk georganiseerd is.
Dat vind ik een belangrijke les voor elke organisatie. Mensen willen best veel geven wanneer ze voelen dat hun werk haalbaar, duidelijk en eerlijk verdeeld is. Ze verliezen vooral energie wanneer ze tijd steken in dingen waarvan niemand uitlegt waarom ze nodig zijn. Kathleen Vangronsvelt maakte dat concreet met het voorbeeld van een medewerker die elk kwartaal weken werkte aan een grote Excel. Het bestand bleek cruciaal, alleen wist de maker dat niet. Eén ontbrekend stuk context kan genoeg zijn om betekenis uit werk te halen.
Ruis eruit
Daar begint voor mij slimmer werken. Niet bij nog een project rond werkgeluk, wel bij jobdesign. Jobdesign betekent hoe je werk opbouwt, taken verdeelt, autonomie geeft en ruis wegneemt. Het klinkt als een theoretisch woord, maar eigenlijk gaat het over eenvoudige keuzes. Welke stappen voegen waarde toe? Waar blijft administratie hangen? Welke handelingen doen mensen elke week omdat het ooit zo gegroeid is? En welke informatie missen ze om hun werk met overtuiging te doen?
Als je die vragen stelt, kom je vanzelf bij automatisering uit. Niet omdat technologie het antwoord op alles is, maar omdat ze zichtbaar maakt waar werk onnodig zwaar wordt. Een stroef proces digitaliseren helpt weinig. Dan maak je vooral sneller wat al stroef liep. Eerst moet je begrijpen waar de ruis zit en welk werk je mensen graag uit handen neemt.
Technologie dichtbij
De beste ideeën ontstaan vaak dicht bij het werk zelf. In het gesprek kwam een voorbeeld uit de schoonmaakdienst van een ziekenhuis. Daar dachten mensen zelf mee na over een betere organisatie in dagziekenhuizen, waar kamers snel wisselen en het werk strak moet lopen. Dat soort signalen hoor je niet wanneer je alleen naar dashboards kijkt. Je hoort ze wanneer je meeloopt, doorvraagt en lang genoeg luistert.
Bij AFAS noemen we dat intern onze shitlist. Elk team weet welke taken energie vragen, welke administratie blijft hangen en welke processen slimmer kunnen. Die naam is bewust direct, omdat iedereen meteen begrijpt waarover het gaat. Frustratie wordt zo input. Voor mij is dat de gezonde manier om naar AI en automatisering te kijken. Niet vertrekken van wat een tool allemaal kan, maar van wat mensen nodig hebben om beter werk te leveren.
Daar raakt productiviteit aan menselijkheid. Als technologie repetitief werk wegneemt, moet er ruimte ontstaan voor aandacht, klanten en collega’s. Die ruimte mag niet meteen vollopen met nieuwe druk. Ook onze vierdaagse werkweek vertrekt vanuit die gedachte. Minder tijd op kantoor kan alleen wanneer je scherper kijkt naar wat waarde toevoegt en wat eenvoudiger kan.
Werk hoeft je leven niet te dragen om betekenisvol te zijn. Als werkgever kun je wel zorgen dat mensen hun werk met meer grip, context en energie doen. Haal ruis weg, gebruik technologie met aandacht en blijf dicht genoeg bij de praktijk. Dan wordt werk geen allesomvattend project, maar een plek waar mensen graag bijdragen en organisaties sterker van worden.
Geschreven door Machiel den Dekker
Meer info
Werk bezorgt ons een inkomen, maar daar stopt het verhaal al lang niet meer. We willen er onze talenten ontwikkelen, autonomie ervaren, ons verbonden voelen met anderen en bijdragen aan iets wat groter is dan onszelf. Voor veel mensen is werk uitgegroeid tot een belangrijke bron van betekenis, identiteit en persoonlijke groei. Dat is een opmerkelijke evolutie, omdat werk historisch gezien een heel andere plaats innam in het leven van mensen. Tijdens de tweede Tafel van Werk ism Afas Software België gingen filosoof Nathan Van Camp, professor Kathleen Vangronsvelt, Jessa-CEO Sophia Peeters, HR-directeur An Moernaut op uitnodiging van Lesley Arens en Machiel den Dekker in gesprek over die evolutie en over de vraag hoeveel gewicht werk vandaag nog kan dragen
> LEES HET VERSLAG
> BEKIJK DE VOLLEDIGE TALKSHOW op #ZigZagHRtv
